Nền tảng Microsoft MakeCode vừa bổ sung tính năng hỗ trợ phần mềm đọc màn hình, mở rộng khả năng tiếp cận công cụ lập trình kéo, thả cho học sinh khiếm thị và suy giảm thị lực. Bản cập nhật được phát triển với sự hợp tác của Microsoft MakeCode, Quỹ Giáo dục Micro và nhóm phát triển thư viện Blockly thuộc Quỹ Raspberry Pi, đồng thời đi kèm bộ tài liệu giảng dạy giúp giáo viên triển khai tính năng hỗ trợ tiếp cận ngay trong lớp học.

Theo EdTech Innovation Hub, trước đây, phương pháp lập trình khối (block-based coding) chủ yếu yêu cầu người dùng quan sát giao diện và thực hiện thao tác kéo, thả bằng chuột hoặc màn hình cảm ứng. Đây là rào cản đáng kể đối với học sinh phụ thuộc vào bàn phím và phần mềm đọc màn hình.
Theo Viện Người khiếm thị Hoàng gia Anh (RNIB), cải tiến mới có thể mở rộng cơ hội tiếp cận công nghệ cho 41.506 trẻ em và thanh thiếu niên khiếm thị tại Vương quốc Anh, trong đó có 35.275 em tại Anh, 3.113 em tại Scotland, 1.883 em tại xứ Wales và 1.235 em tại Bắc Ireland.
Tính năng mới được phát triển với sự tham gia trực tiếp của học sinh khiếm thị từ 8 đến 18 tuổi, cùng giáo viên và các chuyên gia về công nghệ hỗ trợ người khuyết tật tại Anh, châu Âu và Mỹ.
Bà Jacqueline Russell, Quản lý sản phẩm tại Microsoft, đánh giá đây là một cột mốc trong việc nâng cao khả năng tiếp cận giáo dục tin học. Bà cho biết: “Chúng tôi tự hào khi chuyển đổi thành công một giao diện phụ thuộc vào con trỏ chuột thành công cụ bình đẳng, giúp mọi học sinh đều có cơ hội tiếp cận môn tin học.”
Trước khi các nền tảng lập trình hỗ trợ công nghệ trợ năng, nhiều học sinh khiếm thị gặp khó khăn khi tham gia các giờ học thực hành. Zac Herbert, 14 tuổi, học sinh Trường Dành cho người khiếm thị New Worcester (Anh), cho biết em từng không thể học khoa học máy tính cho đến năm lớp 7.
“Thật tuyệt vời khi có thể tự tay tạo ra sản phẩm công nghệ mà không cần người sáng mắt trợ giúp. Đây là thành quả của chính em”, Zac chia sẻ.
Một học sinh khác, Thomas Robb, 12 tuổi, cho biết trước đây em chỉ có thể đóng góp ý tưởng hoặc phụ trách phần âm thanh khi làm việc nhóm trên nền tảng Scratch. Với công cụ đọc màn hình mới, Thomas đã có thể tự viết và điều khiển các khối lệnh.
Theo Quỹ Giáo dục Micro, bo mạch lập trình BBC micro hiện được sử dụng tại hơn 85 quốc gia, tiếp cận khoảng 73,5 triệu thanh thiếu niên kể từ năm 2016. Tổ chức này đặt mục tiêu nâng con số lên 100 triệu học sinh vào năm 2028.
Bà Lucy Gill, Giám đốc Sản phẩm của Quỹ Giáo dục Micro, cho biết tổ chức đang tiếp tục nghiên cứu các giải pháp hỗ trợ học sinh khiếm thính, khuyết tật vận động và học sinh gặp các hội chứng rối loạn phát triển thần kinh (neurodivergent).
Do các cải tiến được tích hợp trực tiếp vào thư viện mã nguồn mở Blockly, công nghệ trợ năng này có khả năng được mở rộng sang nhiều nền tảng lập trình kéo, thả khác trong tương lai.
Cường Nguyễn
